Over de mythe van achterblijvende cao-lonen

19 maart 2021

Het beeld dat de cao-lonen het afgelopen decennium zijn achtergebleven, berust op een wijdverbreid misverstand, betoogt AWVN-beleidsadviseur Laurens Harteveld in een artikel in de ESB, het vakblad voor economen.
Niet de cao-lonen blijven achter, maar het FNV-ledenparlement heeft de looneisen te hoog vastgesteld.

Meer lezen:
– Korte vlog op youtube (2:26)
– ESB-artikel als pdf: Mythe van achterblijvende cao-lonen (117 downloads)
– Telegraaf: https://www.telegraaf.nl/financieel/439342925/achterblijvende-loongroei-is-een-mythe
– AWVN-webpagina: https://www.awvn.nl/nieuws/in-de-media/achtergebleven-cao-lonen/
– ESB-webpagina: https://esb.nu/esb/20062310/het-is-een-mythe-dat-de-cao-lonen-achterblijven

Eindevaluatie cao-jaar 2020: Corona verlamt cao-overleg en vernieuwing

22 februari 2021

De coronacrisis verlamde het cao-overleg en blokkeerde vernieuwing.
Verlamming is misschien wel het beste etiket dat op het cao-jaar 2020 is te plakken. Tot augustus was het buitengewoon stil aan de onderhandelingstafels. De eerste maanden van 2020 hing de verlamming vooral samen met de FNV-looneis van 5%. In de maanden daarna kwamen daar de onzekerheden die voortvloeien uit de coronacrisis bovenop. Pas in het laatste kwartaal diende zich een versnelling aan, in het bijzonder in de maanden november en december.
Uiteindelijk bedroeg het aantal afgesloten akkoorden in 2020 263 (1,7 miljoen werknemers). Dat zijn er weinig. Ter vergelijking: in de drie voorgaande cao-jaren werden er telkens meer dan 350 cao-akkoorden gesloten.
Het cao-jaar toont duidelijk twee gezichten. Tot de uitbraak van de coronacrisis schommelde de stijging van het initieel loon, zowel in de publieke- als marktsector, rond 3,0%. Nadat de coronacrisis zich had aangediend en voortduurde, tekende zich die dalende lijn in de gemiddelde contractloonstijging af. Het maandgemiddelde ging met ruim 0,1% per maand omlaag: van 2,9% in maart naar 1,7% in december.
De gemiddelde contractloonstijging over heel 2020 komt uiteindelijk uit op 2,33%, met daarbij de kanttekening dat er nog ruim 150 2020-cao’s zijn verlopen zonder dat overeenstemming is bereikt over een nieuwe cao (circa 700.000 werknemers).

Volledig rapport: Eindevaluatie cao-jaar 2020 (85 downloads)

Arbeidsvoorwaardennota 2021: “Schaken op meerdere borden”

1 februari 2021

Het jaar 2021 wordt een kritisch jaar: de klap van de coronapandemie zal nadreunen. Hoe hard en lang is onzeker. De hoop is dat nieuwe virusuitbraken uitblijven en dat de Nederlandse bevolking op grote schaal gevaccineerd wordt. Dan kan in de loop van het jaar een einde komen aan de beperkende overheidsmaatregelen die een groot deel van het economisch verkeer hebben lamgelegd. Toch zullen veel bedrijven en sectoren ook dan nog in de ban van de crisis zijn. Zij zullen er alles aan doen om zo snel mogelijk te herstellen en dat zal van grote invloed zijn op hun opstelling aan de arbeidsvoorwaardentafel.

Je zou kunnen zeggen dat deze werkgevers simultaan op twee borden schaken: op die van de afzetmarkt en die van de arbeidsmarkt. Het schaakbord van de afzetmarkt blijft de komende periode onzeker en dynamisch; het schaakbord van de arbeidsmarkt beweegt niet vanzelfsprekend met deze dynamiek mee.
Enkele rode draden die de houding aan werkgeverszijde zullen bepalen in het cao-overleg 2021:
• aanpassen om te herstellen
• van tijdelijke ingrepen naar structurele maatregelen
• constructief blijven in uitdagende omstandigheden
• van uniforme afspraken naar individueel maatwerk.

Meer lezen:
• Samenvatting (pdf): Samenvatting arbeidsvoorwaardennota 2021 AWVN (145 downloads)
Persbericht (www)
• Volledige nota (pdf): Arbeidsvoorwaardennota 2021 AWVN (478 downloads)
Aansprekend cao-voorbeeld van schaken op meerdere borden, van investeren in medewerkers en maatwerk (www)

Vlog (2:10): Hoe ziet de cao eruit in 2021?

4 januari 2021

Het jaar is nog vers, maar AWVN-beleidsadviseur Laurens Harteveld weet toch al een tipje van de sluier op te lichten van wat het nieuwe cao-jaar ons gaat brengen. Hij bestudeerde de 25 cao’s die in zijn gegaan op 1 januari en ziet daarin twee rode draden. Hij vertelt er meer over vanaf een doodstil Plein in Den Haag: zal het ook zo stil blijven aan de onderhandelingstafel in 2021?

FNV-nota 2020/2021: Socialer de crisis uit

28 oktober 2020

FNV heeft op 14 september 2020 haar cao-inzet voor 2021 bepaald. Cao-afspraken moeten bijdragen aan sociaal herstel.
De FNV gaat bij de komende cao-onderhandelingen inzetten op meer perspectief op zeker werk, een looneis van 5% daar waar het goed gaat en voor vitale sectoren, een minimumuurloon van 14 euro, en afspraken die bijdragen aan het verbeteren van kwaliteit en herverdeling van werk. Met dit pakket wil de FNV Nederland uit de crisis investeren.

Nota: FNV-Arbeidsvoorwaarden-agenda-2021-Socialer-uit-de-crisis (164 downloads)